ناگفته‌هاى تغييرات بدن پس از زايمان

ناگفته‌هاى تغييرات بدن پس از زايمان

پس از زايمان، احتمالاً با تغييرات جديدى در بدنتان روبه‌رو مى‌شويد كه هيچ كس به شما درباره آن‌ها هشدار نداده بود. در اين مطلب، متداول‌ترين مشكلات بعد از زايمان و راهكارهايى براى كنار آمدن با آن‌ها را، به شما ارائه مى‌دهيم.


پس از زايمان، احتمالاً با تغييرات جديدى در بدنتان روبه‌رو مى‌شويد كه هيچ كس به شما درباره آن‌ها هشدار نداده بود. در اين مطلب، متداول‌ترين مشكلات بعد از زايمان و راهكارهايى براى كنار آمدن با آن‌ها را، به شما ارائه مى‌دهيم.

عدم كنترل ادرار

ممکن است كه علاوه بر پوشک نوزاد، مجبور باشيد لباس زير خودتان را هم عوض كنيد.

علت: ممكن است اين اتفاق براى همه رخ ندهد، اما بى‌اختيارى ادرار پس از زايمان، هم امرى متداول و هم موقتى است. به گفته كريستينا مونز، پروفسور اطفال در دانشگاه كاروليناى شمالى، در طول فرآيند زايمان به روش طبیعی، سر نوزاد، فشار زيادى به ديواره‌هاى واژن وارد مى‌كند. در نتيجه اعصاب آن قسمت، موقتاً بى‌حس مى‌شوند. در اثر اين بى‌حسى، اعصاب نمى‌توانند به موقع عكس‌العمل نشان دهند و مغز شما پيام نياز به توالت را دريافت نمى‌كند، درنتيجه عضلاتى كه مربوط به كنترل ادرار مى‌شوند، دير عمل كرده و آنچه نبايد، اتفاق مى‌افتد.
حتى بعضى از مادران، شكايت دارند كه تا يازده ماه پس از زايمان، مجبور هستند از پد بزرگسالان استفاده كنند و هرگاه سريع راه مى‌روند يا ورزش مى‌كنند، مثانه شان به طور كامل تخليه مى‌شود و اين باعث خجالتشان است.
اما اين مسئله فقط مربوط به زايمان طبيعى نیست. تصور نكنيد كه با عمل سزارين مى‌توانيد از اين مشكل فرار كنيد. در عمل سزارين نيز، بافت‌هاى عصبى اطراف مثانه موقتاً ضعيف می‌شوند و باعث عدم کنترل ادرار می‌شوند.

راهكار: خبر مسرت‌بخش اين است كه در هر دو مورد، بافت‌هاى عصبى به سرعت بهبود مى‌يابند. ظرف چند روز يا چند هفته مى‌توانيد از بى‌اختيارى ادرار نجات بيابيد به شرط اینکه هم از پد بهداشتی استفاده كنيد (كه البته به علت خونريزى پس از زايمان احتمالاً مصرف مى‌كنيد) و هم با فواصل كوتاه‌تری به دستشويى برويد، حتى اگر نيازى نمى‌بينيد.
اگر پس از گذشت چندين هفته، هنوز مشكل بى‌اختيارى ادرار داريد، حتماً با پزشكتان صحبت كنيد. به احتمال زياد دچار شرايطى شده‌ايد كه به آن 'عدم كنترل ادرار شديد' مى‌گويند. اين مشكل به علت ضعيف شدن عضلات تحتانى لگن كه مجراى ادرار را احاطه كرده‌اند، رخ مى‌دهد. يک فيزيوتراپ متخصص در زمينه توانبخشى لگن خاصره، مى‌تواند با ماساژ درمانى و كشش عضلات به برطرف شدن اين مشكل كمک كند.

خونریزی واژینال

پس از نه ماه به تعويق افتادن قاعدگى، خونریزی مجددا آغاز می‌شود. ابتدا خون به رنگ قرمز روشن است و مقدار آن زياد می‌باشد. پس از گذشت چند روز، صورتى رنگ مى‌شود و برخلاف عادت ماهيانه، تا چندين هفته ادامه مى‌يابد. 

علت: خونريزى پس از زايمان كه به آن نفاس مى‌گويند، حاوى خون و بافت و سلول‌هاى مرده‌ى لايه داخلى رحم است. معمولاً خون نفاس به تدريج كم‌رنگ‌تر و كم‌حجم‌تر می‌شود، تا جايى كه پس از گذشت پنج تا شش هفته فقط مقدار كمى ترشحات زرد يا سفيد رنگ خواهید داشت.  

راهكار: تامپون شيوه خوبى براى جلوگيرى از خونريزى نيست زيرا خطر عفونت را به همراه دارد. بهترين راه، همان استفاده از پد بهداشتى است. سعى كنيد كارهايتان را با آرامش انجام دهيد، زيرا فعاليت فيزيكى شديد باعث افزايش خونريزى مى‌شود.

تورم پاها

يكى ديگر از معضلات پس از زايمان تورم پا است. 

علت: احتمالاً تا چند روز پس از زايمان، بايد با كفش‌هاى راحتي‌تان خداحافظى كنيد. اين تورم كه اِدِم ناميده مى‌شود، كاملاً عادى است. به گفته پروفسور مونز، رحم، پس از زايمان سعى مى‌كند خون را به بافت‌هاى بدن تحميل كند، به علاوه احتمالاً هنگام زايمان مقدارى مايعات و سرم به شما تزريق شده است. حال، اين مايعات و خون بايد به جايى پناه ببرند، پس چه جايى بهتر از پاها كه در آنجا انباشته شوند؟ اين اتفاق ممكن است حتى براى دست‌ها نيز رخ دهد و به همين علت، ممكن است حلقه ازدواج‌ شما برايتان تنگ شده باشد. البته اين تورم ظرف مدت هفت تا ده روز، از بين خواهد رفت.
لما ممكن است حتى پس از خوابيدن ورم‌ها، کمی افزايش سايز در شما ثابت بماند. زيرا در طول باردارى، ليگامنت‌هاى كل بدنتان كمى گشاد شده‌اند و همين امر است كه باعث افزايش سايز پا مى‌شود.
در برخى افراد، اين تغييرات دائمى هستند ولى گاهى اوقات هم پاها به تدريج به سايز اوليه باز مى‌گردند، پس كفش‌هاى قديمى‌تان را دور نياندازيد. 

راهکار: تنها کاری که شاید کمی از ورم پایتان کم کند، بالا نگه داشتن پاها از سطح زمین است. هر زمان که نشسته‌اید پاهایتان روی میز بگذارید یا به دیوار تکیه دهید.

سفت شدن سینه‌ها

چند روز پس از زايمان در مى‌يابيد كه نه تنها سايز سينه‌هايتان افزايش يافته، بلكه آن‌ها به سفتى سنگ شده‌اند. 

علت: سفت شدن سینه‌ها زمانى اتفاق مى‌افتد كه شير با ورود به داخل سينه، جريان خون در سينه را افزايش مى‌دهد. اين تراکم خون، احساس سنگينى در سینه ایجاد می‌کند که در برخى از خانم ها ملايم است و در برخى قابل تحمل نيست. 

راهكار: آنچه به حل اين مشكل كمک مى‌كند، شير دادن به نوزاد است. پس اگر در آغاز با شير دادن مشكل داريد، از يک مشاور شيردهى كمک بگيريد. 

اما اگر به هر دليلى نمى‌خواهيد به نوزاد شير دهيد، باید سعی کنید كه سينه را خالى يا تحريک نكنيد، كه البته گفتنش راحت است. زيرا سينه به صورت طبيعى نياز به خالى شدن دارد تا سبک شود، اما با اين كار، بدنتان فكر مى‌كند كه شما در حال شيردهى هستيد و در نتيجه سينه‌ها را دوباره پر از شير مى‌كند. پس به جاى دوشيدن، بهتر است از كمپرس يخ، يا برگ‌هاى كاهو استفاده كنيد. به احتمال قوى پس از يک يا دو روز احساس بهترى خواهید داشت، اما اگر اينطور نشد حتماً با پزشكتان صحبت كنيد. اين ناراحتى سينه ممكن است دليل ديگرى مثل عفونت سينه داشته باشد.

بواسير 

شايد هميشه فكر مى‌كرديد كه اگر بارداري‌تان را بدون بواسیر پشت سر بگذاريد، ديگر از اين بلا در امان خواهيد بود! اما حتماً كسى به شما نگفته است كه حتی بر اثر زور زدن در زايمان طبيعى نیز ممكن است دچار بواسير شويد. 

علت: بله در زايمان طبيعى، بروز بواسير پس از زايمان خيلى عادى است. زيرا اگر به رگ‌هاى متورم پيشانى زنى كه در حال زايمان است بنگريد، متوجه مى‌شويد كه رگ‌هاى هموروئیدى كه در مقعد وجود دارند نيز، همين فشار را تحمل مى‌كنند. به علاوه اين رگ‌ها، براى ماه‌ها زير فشار رحم قرار داشته‌اند.

راهكار: راه‌هاى زيادى براى درمان اين مشكل وجود دارد، مانند كمپرس آب سرد، نشستن در وان يا لگن، يا استفاده از پمادهاى مخصوص پس از هر بار مدفوع كردن. معمولاً بواسير، به خودى خود، يک تا دو هفته پس از زايمان برطرف مى‌شود. اما اگر پس از اين مدت هنوز رگ‌هاى مقعد برجسته هستند يا خونريزى دارند، حتماً با پزشكتان صحبت كنيد.

ريزش مو

نه! دچار توهم نشده‌اید! موهاى شما واقعاً در حال كم شدن هستند. شايد تا حدى كه اگر موهاى ريخته شده‌تان را جمع كنيد، بتوانيد يک كلاه‌گيس با آن‌ها درست كنيد. 

علت: به طور طبيعى حدود ٨٥ تا ٩٥ درصد از موهاى سرتان در مرحله رشد هستند و ٥ تا ١٥ درصد بقيه در مرحله استراحت به سر مى‌برند و منتظر افتادن و جايگزين شدن هستند. اما در طول دوران باردارى، استروژن باعث رشد بيشتر موها و حتى كاهش مرحله استراحت و ريزش مى‌شود. اين بدان معناست كه گيسوان افشان‌تان، تا قبل از زايمان در حال تفريح بوده‌اند. 

اما پس از زايمان، سطح هورمون استروژن افت مى‌كند، و اكثر موها وارد مرحله استراحت شده و به يكباره مى‌ريزند. اين اتفاق معمولا، دوازده هفته پس از زايمان رخ مى‌دهد. اگرچه به گفته متخصصان پوست و مو، ضخامت و تعداد موها پس از ٦ تا ١٢ ماه به حالت اول باز مى‌گردد، اما خيلى از مادران با اين نظر مخالفند و مى‌گويند حتى پس از گذشت دو سال، موهايشان به حالت اول باز نگشته است. 

راهكار: آنچه اهميت دارد اين است كه خواه ناخواه مرحله ريزش مو اتفاق مى‌افتد و نمى‌توان كارى براى جلوگيرى از آن انجام داد. پس بهتر است، دست از بافتن گيسوانتان برداريد، و با دل كندن از آن‌ها، كوتاهشان كنيد. با كوتاه كردن مو به رشد بهتر آن كمک مى‌كنيد.

درد كمر و ران 

درحاليكه اين دردها در دوران باردارى شايع هستند، خيلى از زنان متوجه نمى‌شوند كه چرا اين دردها حتى بعد از زايمان هم ادامه دارند. دردى كه از كمر شروع مى‌شود و به ران‌ها سرايت مى‌كند، تا حدى كه گاهى اوقات در راه رفتن فرد اختلال ایجاد می‌کند. 

علت: متخصصان هنوز به علت دقيق اين دردها پس از زايمان پى نبرده‌اند. اين عارضه مى‌تواند دلايل زيادى داشته باشد: كشش ليگامنت‌ها، كفش نامناسب، فشار ناشى از بغل و حمل كردن بچه، يا فاكتورهاى ديگر. 

راهكار: اما اين بدان معنا نيست كه راه حلى وجود ندارد. فيزيوتراپى، داروهاى مسكن، و انجام نرمش‌هاى خانگى، مى‌توانند به بهبود دردها كمک كنند. پياده‌روى نيز در كشش متعادل عضلات مركزى نقش بسزايى دارد كه در كاهش درد مؤثر است.

 افزایش سایز دور کمر

آيا خيلى خوشبينانه، شلوار جين قبل از بارداريتان را در ساک بيمارستان قرار داديد، فقط به اين اميد كه پس از زايمان، ديگر اندازه‌تان مى‌شود؟ خيلى از ما اميدواريم كه بلافاصله پس از زايمان شكم‌مان به حالت اول بازگردد، اما حقيقت اين است كه خيلى از خانم‌ها، تا ماه‌ها پس از زايمان، هنوز باردار به نظر مى‌رسند و هيچ لباسى اندازه‌شان نمى‌شود. 

علت: دقت داشته باشيد كه رحم شما به مدت نه ماه كشش زیادی را تحمل كرده است، پس خيلى ناعادلانه است اگر انتظار داشته باشيم بلافاصله پس از زايمان جمع شود. روند بازگشت رحم به حالت اول حدود چهار تا شش هفته زمان مى‌برد و بدن شما نيز، حدود نه ماه تا يک سال حتی بيشتر، زمان مى‌خواهد تا به حالت عادى بازگردد. 
در ضمن علاوه بر شل شدن ماهيچه‌هاى شكمى، مى‌توانيم هورمون‌ها را نيز سرزنش كنيم. زيرا این هورمون‌ها هستند که چربى‌ها را به سمت قسمت‌هاى مختلف بدن هدايت مى‌كنند، پس از زايمان چربى‌ها بيشتر تمايل دارند، زير عضلات اطراف روده، تجمع كنند. 

راهكار: ورزش مى‌تواند عضلات را نيرومند كرده و چربى‌ها را آب كند. اما به ياد داشته باشيد که هر هيكلى كه قبل از باردارى داشته‌ايد مهم نيست، مهم اين است كه بدن شما، كار شگفت انگيزى انجام داده و فشار زيادى را متحمل شده است. همين كه خودتان و كودكتان سالم هستيد جاى شكر دارد.

احساس سستى در پايين تنه

برخى از زنان درمانده‌اند كه چرا در قسمت واژينال احساس بدى دارند. آن‌ها حس مى‌كنند که پايين‌تنه‌شان در حال جدا شدن است. 

علت: اين فقط ذهنتان نيست كه چنين حسى به شما مى‌دهد. رحم، مثانه و روده‌ها، همگى در اثر زايمان، كمى پايين افتاده‌اند و احساس شل شدن را به شما القا مى‌كنند. اما خوشبختانه اين مشكل موقت است و ظرف چند هفته برطرف خواهد شد. 

راهكار: هرگاه ايستاده‌ايد، نرمش كگل را انجام دهيد. در اين نرمش بايد عضلات واژنى و مقعدى را به سمت داخل بفشاريد و جمع كنيد. با اين كار عضلات لگنى كه نگه دارنده مثانه و رحم هستند قوى مى‌شوند. به علاوه هرگز چيز سنگين بلند نكنيد، و همواره غذاهايى بخوريد كه ملين باشند و باعث یبوست نشوند.
اگر تا شش هفته مشكل برطرف نشد، به پزشک گزارش دهيد. فيزيوتراپى و ورزش‌هاى مخصوص به برگشتن به وضعيت عادى كمک مى‌كنند.

سلامتیسم در اینستاگرام

لینک کوتاه مطلب: https://www.salamatism.com/?n=10692

پیشنهاد سلامتیسم

افزودن نظر